‘In the Spotlight’ #6: The Ferya Family

[Greek Text to Follow]

Text and photographs by Melissa Hekkers

The first conversation I have with a refugee almost always begins with one of two questions: ‘Why did you leave your country?’ or ‘How did you end up in Cyprus?’ These questions are often very difficult to communicate, especially when attached to narratives of trauma and grief.

In the same way, the literal journey is often complex and certainly not as simple as escaping ones homeland and directly finding safety. A friend, upon returning from volunteering with refugees in Greece, recalled an account of a young Afghan man who hand-drew his perilous voyage on a piece of scrap paper while sitting in an olive grove on the island of Lesvos.

Detailing his journey, this young man drew a donkey to describe his method of travel through Afghanistan, his own feet to describe his travel through Iran, buses to describe his travel within Turkey, and finally a boat to describe his travel to the island of Lesvos.

The isolated images of refugees landing on the shores of Europe in boats and the perturbing images of children’s gazes living in refugee camps are only snapshots of people on the move’s narratives and seldom do justice to their struggles.

Most recently, I found myself in the heart of Paphos at the home of the Ferya family, a family of seven supported by Caritas in Paphos. They are one of the some forty refugee-families Caritas assists with food, legal advice, and psycho-social support. Once inside, the ambience is one of a typical familial Saturday morning. As we introduce ourselves, I listen to the occasions of the week. The Ferya’s younger daughter broke her arm at school. She’s in plaster but still holds a smile on her face. We speak of the cold subsiding as they show the draped bed sheets on the single glazed windows. Eventually we begin talking about how they arrived on the island.

Similar to the young Afghan man’s story, their journey is one of complexity. As third generation Palestinian refugees, their most recent ‘home’ was in Syria, where both Mr. and Mrs. Ferya were born. Yet for the past seven years, since the Feryas departed from Syria in search of a safer home, they have travelled to some seven countries before finding partial refuge on our island.

It’s not uncommon to use humour as a conduit for survival; a defense mechanism that can protect us from degradation and standstill. “No one is proud of being a refugee”...

We speak about their experiences in Jordan and Egypt and their challenges there as Palestinians. They revealed that their fourth child was born in Gaza during the Israel-Gaza conflict, amongst bombs and an even more ambiguous fate. Forced to depart from Gaza, the family went back to Egypt and then moved on to Tehran, and eventually Turkey where they managed to make their way to their first stop in Europe, Greece.

It is here where our journey’s cross. They landed in Lesvos, where I too had spent some time in 2015 working in a camp called Moria. As they describe the refugee camp and their experience there, I recall the never-ending influx of people walking up the steep hill that lead to the registration booths. I recall the cold weather and the insufficient tents and food supplies. My heart goes out to them and I wonder if we had already crossed paths in Greece.


For almost two years, the Ferya family lived in various camps in Greece. They even experienced the border closing in the village of Idomeni, near Macedonia, preventing migrants from traveling north towards Europe. A horrendous evacuation of the nearby refugee camp had also taken place at the time.

At some point, one of the questions I manage to mutter is how they have endured all of these ordeals, especially with five under-aged children. They used a single word and a smile to reply: “humour.” It’s not uncommon to use humour as a conduit for survival; a defense mechanism that can protect us from degradation and standstill. “No one is proud of being a refugee”, a refugee once told me. This statement takes such immense space when I encounter and interview displaced people.

During the past seven months attempting to make Paphos their new home, the Ferya family has enrolled their children in school. The older children are the only members of the family who can communicate in Greek, and they speak it proudly. Children in this position are often times forced to grow up very quickly because they are pressured to translate for their parents on many issues, including sensitive ones.

At the same time, the family is dealing with the long-standing challenges associated with their daughter’s chronic illness: diabetes. The financial burden associated with managing a chronic illness amplifies the uncertainties of the day-to-day life of the family. Insulin, medical supplies, consistent medical care is difficult to access and Mr. and Mrs. Feyra may be forced to choose between paying rent and paying for insulin; a choice that no parent should have to make.

With a slight smile, the daughter explains that she doesn’t like to talk about her illness because she feels like it’s a burden to her mother: “How can I tell my mom how I feel. She’s already struggling for so much?” I bow to the humbleness of this young girl as she shows unconceivable strength and resilience.

I part their home after having had my morning tea and homemade “mahalabia,” a milk pudding with rose water and orange blossom extract. That Saturday morning will forever stay imprinted in my mind. For however much I felt part of the family, embraced their story, and felt humanly equal to them, I know that our lives are grounded on very different foundations. Unjust foundations, perhaps.



***The names of persons interviewed in these short stories have been changed in order to protect the privacy of individuals.

***For more information on Caritas Cyprus, ways to get involved, or inquiries, please call us at 22662606 or email us at administration@caritascyprus-540e8c.easywp.com.

‘In the Spotlight’ #6: Η οικογένεια Ferya

Κείμενο και φωτογραφίες από τη Melissa Hekkers

Η πρώτη συζήτηση που κάνω με έναν πρόσφυγα σχεδόν πάντα ξεκινά με ένα από τα δύο ερωτήματα: «Γιατί φύγατε από τη χώρα σας» ή «Πώς καταλήξατε στην Κύπρο;» Αυτές οι ερωτήσεις είναι συχνά πολύ δύσκολες να απαντηθούν, ειδικά επειδή είναι συνδεδεμένες με τραύμα και θλίψη.

Κατά τον ίδιο τρόπο, το ίδιο το ταξίδι είναι συχνά περίπλοκο και σίγουρα δεν είναι τόσο απλό να φύγεις από την πατρίδα σου και να βρεις άμεση ασφάλεια. Ένας φίλος, όταν επέστρεψε από εθελοντισμό με πρόσφυγες στην Ελλάδα, μου διηγήθηκε μια ιστορία ενός νεαρού από το Αφγανιστάν που αναπαράστησε το περίπλοκο ταξίδι του σε ένα κομμάτι χαρτί ενώ καθόταν σε έναν ελαιώνα στην Λέσβο.

Περιγράφοντας το ταξίδι του, ο νεαρός άνδρας ζωγράφισε ένα γαϊδούρι για να περιγράψει το ταξίδι του μέσω του Αφγανιστάν, τα ίδια του τα πόδια για να περιγράψει το ταξίδι του στο Ιράν, λεωφορεία για να περιγράψει το ταξίδι του στην Τουρκία και τέλος μια βάρκα για να περιγράψει το ταξίδι του προς το νησί της Λέσβου .

Οι απομονωμένες εικόνες των προσφύγων που καταφθάνουν στις ακτές της Ευρωπης σε βάρκες και οι διαταραγμένες εικόνες παιδιών που ζουν σε προσφυγικούς καταυλισμούς είναι μόνο στιγμιότυπα της ζωής και των αφηγήσεων ανθρώπων που ζουν σε κίνηση και σπάνια δικαιώνουν τους αγώνες τους.

Πρόσφατα, βρήκα τον εαυτό μου στην καρδιά της Πάφου στο σπίτι της οικογένειας Ferya, μιας επταμελούς οικογένειας που υποστηρίζει η Caritas στην Πάφο. Είναι μία από τις σαράντα οικογένειες προσφύγων που υποστηρίζει η Caritas με τρόφιμα, νομικές συμβουλές και ψυχοκοινωνική υποστήριξη. Μόλις φθάνω, η ατμόσφαιρα μοιάζει με ένα τυπικό οικογενειακό πρωινό του Σαββάτου. Καθώς γνωρίζουμε ο ένας τον άλλο, ακούω τα περιστατικά της εβδομάδας. Η νεότερη κόρη της οικογένειας Ferya έσπασε το χέρι της στο σχολείο. Είναι σε γύψο, αλλά εξακολουθεί να έχει ένα χαμόγελο στο πρόσωπό της. Μιλάμε για το κρύο που υποχωρεί σιγά σιγά, καθώς δείχνουν τα σεντόνια που ντύνουν τα τζάμια. Και τελικά αρχίζουμε να μιλάμε για το πώς έφτασαν στο νησί.

Παρόμοια με την ιστορία του νεαρού από το Αφγανιστάν, το ταξίδι τους είναι περίπλοκο. Ως τρίτης γενιάς Παλαιστίνιοι πρόσφυγες, το πιο πρόσφατο «σπίτι» τους ήταν στη Συρία, όπου γεννήθηκε ο κύριος και η κυρία Ferya. Ωστόσο, τα τελευταία επτά χρόνια, από τότε που η οικογένεια έφυγε από τη Συρία αναζητώντας ένα ασφαλέστερο σπίτι, ταξίδεψαν σε επτά χώρες πριν βρουν μερικό καταφύγιο στο νησί μας.

Δεν είναι ασυνήθιστο να χρησιμοποιούμε το χιούμορ ως ένα τρόπο επιβίωσης, έναν αμυντικό μηχανισμό που μπορεί να μας προστατεύσει από την αποκτήνωση και την ακινησία. "Κανένας δεν είναι περήφανος που είναι πρόσφυγας"...

Μιλάμε για τις εμπειρίες τους στην Ιορδανία και την Αίγυπτο και τις προκλήσεις τους εκεί ως Παλαιστίνιοι. Αποκάλυψαν ότι το τέταρτο παιδί τους γεννήθηκε στη Γάζα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης Ισραήλ-Γάζας, ανάμεσα σε βόμβες. Αναγκασμένοι να αναχωρήσουν από τη Γάζα, η οικογένεια επέστρεψε στην Αίγυπτο και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην Τεχεράνη και τελικά στην Τουρκία, όπου κατάφεραν να φτάσουν στην πρώτη στάση τους στην Ευρώπη, την Ελλάδα.

Είναι εδώ όπου διασταυρώνεται η πορεία μας. Κατέληξαν στη Λέσβο, όπου και εγώ είχα περάσει αρκετό καιρό το 2015 εργαζόμενη ως εθελοντής σε ένα καταυλισμό προσφύγων που ονομάζεται Μόρια. Όπως περιγράφουν τον καταυλισμό και την εμπειρία τους εκεί, θυμάμαι την ατελείωτη εισροή ανθρώπων που περπατούσαν στον απότομο λόφο που οδηγούσε στους θαλάμους εγγραφής. Θυμάμαι το κρύο και τις ανεπαρκείς σκηνές και τις προμήθειες τροφίμων. Νιώθω την εμπειρία της οικογένειας πάρα πολύ έντονα και αναρωτιέμαι αν είχαμε ήδη διασταυρώσει μονοπάτια.

Για σχεδόν δύο χρόνια, η οικογένεια Ferya έζησε σε διάφορους καταυλισμούς στην Ελλάδα. Βίωσαν ακόμη και το κλείσιμο των συνόρων στο χωριό της Ειδομένης, κοντά στη Μακεδονία, που εμπόδιζε τους μετανάστες να ταξιδεύουν βόρεια προς την Ευρώπη. Μία φρικτή εκκένωση του κοντινού καταυλισμού είχε πραγματοποιηθεί τότε.

Κάποια στιγμή, μια από τις ερωτήσεις που καταφέρνω να μουρμουρίσω είναι πώς έχουν υπομείνει όλες αυτές τις δοκιμασίες, ειδικά με πέντε ανήλικα παιδιά. Χρησιμοποίησαν μια λέξη και ένα χαμόγελο για να απαντήσουν: «χιούμορ». Δεν είναι ασυνήθιστο να χρησιμοποιούμε το χιούμορ ως ένα τρόπο επιβίωσης, έναν αμυντικό μηχανισμό που μπορεί να μας προστατεύσει από την αποκτήνωση και την ακινησία. “Κανένας δεν είναι περήφανος που είναι πρόσφυγας”, μου είχε πει κάποτε ένας πρόσφυγας. Αυτή η δήλωση παίρνει τεράστιες διαστάσεις στο μυαλό μου όταν συναντώ και κάνω συνεντεύξεις με εκτοπισμένα άτομα.



Κατά τη διάρκεια των τελευταίων επτά μηνών που προσπαθεί να κάνει την Πάφο το νέο τους σπίτι, η οικογένεια Ferya έγραψε τα παιδιά της σε ελληνικό σχολείο. Τα πιο μεγάλα τους παιδιά είναι τα μόνα μέλη της οικογένειας που μπορούν να επικοινωνούν στα ελληνικά και μιλούν με περηφάνια. Παιδιά σε αυτή τη θέση συχνά αναγκάζονται να μεγαλώσουν πολύ γρήγορα επειδή πιέζονται να μεταφράσουν για τους γονείς τους πολλά θέματα, αρκετά από αυτά ευαίσθητα.

Ταυτόχρονα, η οικογένεια αντιμετωπίζει τις μακροχρόνιες προκλήσεις που συνδέονται με τη χρόνια ασθένεια της κόρης τους: τον διαβήτη. Το οικονομικό βάρος που συνδέεται με τη διαχείριση μιας χρόνιας ασθένειας ενισχύει τις αβεβαιότητες της καθημερινής ζωής της οικογένειας. Η ινσουλίνη, οι ιατρικές προμήθειες, η συνεπής ιατρική περίθαλψη είναι δύσκολα προσβάσιμα και ο κύριος και η κυρία Feyra μπορεί να αναγκαστούν να επιλέξουν μεταξύ πληρωμής ενοικίου και πληρωμής για ινσουλίνη, μια επιλογή που κανείς γονέας δεν θα έπρεπε να κάνει.

Με διστακτικό χαμόγελο, η κόρη τους εξηγεί ότι δεν της αρέσει να μιλάει για την ασθένειά της επειδή αισθάνεται σαν να είναι βάρος για τη μητέρα της: «Πώς μπορώ να πω στη μαμά μου πώς αισθάνομαι. Έχει ήδη αγωνιστεί για τόσα πολλά;” Συγκινούμαι με την ταπεινότητα αυτού του νεαρού κοριτσιού καθώς παρουσιάζει απίστευτη δύναμη και ανθεκτικότητα.

Αναχωρώ από το σπίτι τους αφού έχω πιει το πρωινό μου τσάι μαζί με σπιτικό “mahalabia”, μια πουτίγκα γάλακτος με τριαντάφυλλο και εκχύλισμα πορτοκαλιού. Αυτό το πρωινό θα παραμείνει για πάντα χαραγμένο στο μυαλό μου. Γιατί όσο κι αν αισθάνθηκα μέρος της οικογένειας, όσο και να αγκάλιασα την ιστορία τους και όσο και να αισθάνθηκα ανθρώπινα ισότιμα με την οικογένεια, ξέρω ότι η ζωή μας βασίζεται σε πολύ διαφορετικά θεμέλια. Αδικαιολόγητα θεμέλια, ίσως.

*** Τα ονόματα των ατόμων που συμμετείχαν σε συνεντεύξεις σε αυτά τα διηγήματα έχουν αλλάξει για να προστατεύσουμε την ιδιωτικότητα των ατόμων.

*** Για περισσότερες πληροφορίες ή ερωτήσεις, καλέστε στο 22662606 ή στείλτε email στο administration@caritascyprus-540e8c.easywp.com.