‘In the Spotlight’ #5: Rose and Mary

[Greek Text to Follow]



Text and photographs by Melissa Hekkers

 It’s been almost three years since I started interviewing refugees. Throughout the numerous stories I have collected and the complex circumstances they convey as they describe the reasons for departure from their homeland and their current reality in Europe, I have come to embrace their relentless courage and hope for a better future. I have often wondered where their determination stems from and whether I would personally be able to match their optimism should I face their circumstances.

My encounter with Rose and Mary at the Caritas Cyprus Women’s Shelter at the start of the New Year allowed me to reflect further on these questions and the realities of one of the most vulnerable groups of people on the move: women.

Our meeting urged me to ask even more questions about how their womanhood is affected by their uprooting. How do women deal with raising their children in an unknown land where they don’t understand the local language? How do they foresee their offspring’s future? How do they manage to travel alone in a male-dominated culture? How do they attend to their personal hygiene? How do pregnant women feel not knowing where they will give birth, without necessary pre and post birth support? How does any woman recover from losing a child; either by being forced to leave them behind, or opting to ‘give’ them away in the hope they will attain a better future?

Both originally from the English part of Cameroon, Rose and Mary departed their homeland for differing reasons, but the outcome of their urgency to flee was mutual: both fell into a ring of human trafficking. Both were faced with the impossible choice of having to ‘offer’ their bodies in exchange for their stay in a country they didn’t know existed, forced by the imposing requests of their so-called agents.

I meet Rose and Mary as they were preparing breakfast with another seven ladies residing in the shelter, a temporary residence from which they are awaiting their court decisions. In the living room where we sit down to get to know one another, the girls ask if they could be interviewed together. In solidarity, they sit opposite me, side by side, as their stories begin to unfold.

Mary arrived on the island almost a year ago.

“I never decide to leave home,” stresses Mary as I ask her what made her leave her homeland. “I was pushed to leave home.”

Having lost her parents, Mary lived in a village with her uncle who was approached by ‘someone’ who could provide a better future for his niece. “They told me it was better for me to go somewhere where I can make a living, that I will live with a woman… that she will take me in as a mother or as her child, that was the plan that was meant to be,” says Mary. “I didn’t know where I was going when I left, I just knew I was going to Europe. My uncle told me that I was going to another country where I will have a better living. At the airport there was a man with some other girls. He took all of us from Cameroon,” adds Mary.

Rose has been in Cyprus for about seven months. After a bad leg injury, Rose lost the means to tend to the needs of her family as a single parent.

“When I was treated I realised I could no longer do what I used to do so I created debts. I could not feed my family so I had to go to the village. I was forced to get married to an old man. It was terrible. The man was abusing me and I ran away,” recalls Rose who still suffers from her injury which has not mended.

Rose eventually met a man who told her he would help her to travel. “They told me they would help me.”

It is upon their departure from Cameroon that Rose and Mary share a common fate, one of deception and lies.

“I found myself in a place where men were coming to sleep with me. I never knew that I was even in Cyprus,” explains Mary as I asked what happened once she took a flight out of Cameroon.

“It was a house, there were rooms inside the house and there were other women with me. They were coming to sleep with us and going. I never imagined this, it was a very terrible situation,” says Mary.

At a loss for words and after a moment of silence I look at Rose, searching for something to say.

“I never knew where I was,” repeats Rose, recounting a similar experience to Mary. “I was always in the house, I asked the man where I was, that I needed a job and he told me to keep quiet,” Rose tells me. “I was locked in the house and he told me that if I go out he would send me back [to Cameroon]. I was so scared,” continues Rose.

“I heard them saying that they will take me to the club, that those white people love these kind of women. What were they saying, did they bring me here for prostitution? I just kept quiet and pretended that I’m sleeping… I realised something was wrong and I had to escape and leave everything behind again.”

After escaping, Rose and Mary blindly found their way to the Caritas Migrant Centre in the heart of Nicosia and were taken under their care. It was also while under Caritas’ care that Rose discovered she was pregnant. It is in the Women’s Shelter that both have found safety and a place to reflect; a place where they can begin to tend to their future and heal their wounds.

“I feel like I’m in a home now,” says Rose. “The things that I am missing, Caritas gave it all to me. Everybody here is like a family for me,” she adds.

In hindsight, both can trace the roots of their unimaginable journey.

“The problem is that they [people in Cameroon] shouldn’t listen to them [agents] because that’s what they say and do to take us. They tell us that they have jobs, they have accommodation, that everything is so easy but it’s not the way they are saying,” says Rose. “People shouldn’t listen to them except if they are going to travel to go to their family members,” she adds.

“Parents shouldn’t listen to the people who tell them they want to talk to them about their children travelling. Parents should say no when they tell them to send their child alone,” concludes Mary.


***Caritas Cyprus is a registered charitable association that is assisting Mary and Rose in meeting their basic needs including housing, food, and clothing. Caritas also assists Mary and Rose through the legal and administrative procedures of their cases.

***The names of persons interviewed in these short stories have been changed in order to protect the privacy of individuals.

***For more information on Caritas Cyprus, ways to get involved, or inquiries, please call us at 22662606 or email us at administration@caritascyprus-540e8c.easywp.com.


‘In the Spotlight’ #5: Η Μαίρη και η Ρόουζ

Kείμενο και φωτογραφίες απο τη Melissa Hekkers

Έχουν περάσει σχεδόν τρία χρόνια από τότε που άρχισα να καταγράφω ιστορίες προσφύγων. Όλες οι ιστορίες που έχω συγκεντρώσει καθώς επίσης και οι περίπλοκες περιστάσεις που εκφράζουν καθώς περιγράφουν τους λόγους αναχώρησης τους από την πατρίδα τους και την σημερινή πραγματικότητά τους στην Ευρώπη, δείχνουν το μεγάλο θάρρος τους και ελπίδα για ένα καλύτερο μέλλον. Συχνά αναρωτιέμαι από πού προέρχεται η αποφασιστικότητά τους και αν θα είχα προσωπικά την ίδια αισιοδοξία τους αν είχα να αντιμετωπίσω τις περιστάσεις τους.

Η συνάντησή μου με την Ρόουζ και την Μαίρη στο Καταφύγιο Γυναικών Caritas Κύπρου κατά την έναρξη της νέας χρονιάς μου επέτρεψε να ψάξω αυτά τα ερωτήματα περαιτέρω, όπως επίσης και τις πραγματικότητες μιας από τις πιο ευάλωτες ομάδες ανθρώπων σε κίνηση: οι γυναίκες.

Η συνάντησή μας με παρότρυνε να θέσω ακόμη περισσότερες ερωτήσεις σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουν τον ξεριζωμό τους. Πώς  μεγαλώνουν τα παιδιά τους σε μια άγνωστη χώρα, όπου δεν καταλαβαίνουν την γλώσσα; Πώς προβλέπουν το μέλλον των απογόνων τους; Πώς καταφέρνουν να ταξιδεύουν μόνες τους σε έναν κύκλωμα που κυριαρχείται από άνδρες; Πώς μεριμνούν για την προσωπική τους υγιεινή; Πώς αισθάνονται σαν έγκυες γυναίκες όταν δεν γνωρίζουν πού θα γεννήσουν, χωρίς την απαραίτητη υποστήριξη πριν και μετά τη γέννα; Πώς αντιμετωπίζουν την απώλεια ενός παιδιού, είτε διότι είναι αναγκασμένες να το αφήσουν πίσω διότι επιλέγουν να ‘δώσουν’ το παιδί τους με την ελπίδα ότι θα έχουν ένα καλύτερο μέλλον;

Και οι δύο τους από το αγγλικό μέρος του Καμερούν, η Ρόουζ και η Μαίρη έφυγαν από την πατρίδα τους για διαφορετικούς λόγους, αλλά το αποτέλεσμα της επείγουσας ανάγκης  να φύγουν ήταν παρόμοιο: και οι δύο τους έπεσαν θύμα  κυκλώματος εμπορίας ανθρώπων. Και οι δύο ήρθαν αντιμέτωπες με την δύσκολη επιλογή να «προσφέρουν» το σώμα τους με αντάλλαγμα διαμονής  σε μια χώρα που δεν γνώριζαν ότι υπήρχε, εξαναγκασμένες από τα επίμονα  αιτήματα των λεγόμενων ‘πρακτόρων’ τους.

Συναντώ τη Ρόουζ και τη Μαίρη καθώς ετοιμάζουν πρωινό μαζί με άλλες επτά κοπέλες που διαμένουν στο καταφύγιο, μια προσωρινή κατοικία στην οποία διαμένουν καθώς αναμένουν    δικαστικές αποφάσεις . Στο σαλόνι όπου καθόμαστε για να γνωρίσουμε η μια την άλλη, τα κορίτσια ρωτούν αν μπορούν να είναι μαζί στην συνέντευξη. Σε αλληλεγγύη, κάθονται απέναντί μου, δίπλα-δίπλα, καθώς αρχίζουν να ξετυλίγουν τις ιστορίες τους.

Η Μαίρη έφτασε στο νησί σχεδόν πριν από ένα χρόνο.

«Ποτέ δεν αποφάσισα να φύγω από το σπίτι», τονίζει η Μαίρη καθώς τη ρωτώ τι την έκανε να φύγει από την πατρίδα της. “Με έσπρωξαν να φύγω από το σπίτι μου.”

Έχοντας χάσει τους γονείς της, η Μαίρη ζούσε σε ένα χωριό με τον θείο της ο οποίος προσεγγίστηκε από κάποιον που υποσχέθηκε ότι θα μπορούσε να προσφέρει ένα καλύτερο μέλλον για την ανιψιά του. “Μου είπαν ότι είναι καλύτερο για μένα να πάω κάπου όπου μπορώ να ζήσω καλύτερα, ότι θα ζήσω με μια γυναίκα … ότι θα είναι όπως μια μητέρα για μένα ή όπως το παιδί της, αυτό ήταν το σχέδιο που επρόκειτο να γίνει, ” μου λέει η Μαίρη. “Δεν ήξερα που πήγαινα όταν έφυγα, απλά ήξερα ότι θα πήγαινα στην Ευρώπη. Ο θείος μου μού είπε ότι θα πήγαινα σε μια άλλη χώρα όπου θα έχω μια καλύτερη διαβίωση. Στο αεροδρόμιο υπήρχε ένας άνδρας με κάποια άλλα κορίτσια. Μας πήρε όλες από το Καμερούν”, προσθέτει η Μαίρη.

Η Ρόουζ είναι στην Κύπρο εδώ και περίπου επτά μήνες. Μετά από ένα άσχημο τραυματισμό στο πόδι, η Ρόουζ έχασε τα μέσα να προσφέρει στις ανάγκες της οικογένειάς της ως μονογονέας.

“Όταν ήμουν σε θεραπεία, συνειδητοποίησα ότι δεν μπορούσα να κάνω πλέον αυτά που έκανα, και έτσι δημιούργησα χρέη. Δεν μπορούσα να τροφοδοτήσω την οικογένειά μου, έπρεπε να πάω πίσω στο χωριό. Εκεί με αναγκάσαν να παντρευτώ έναν γέρο. Ήταν απαίσιο. Ο άντρας αυτός με κακομεταχειριζόταν και το έσκασα”, θυμάται η Ρόουζ που εξακολουθεί να υποφέρει από τον τραυματισμό της που δεν έχει αποκατασταθεί.

Η Ρόουζ τελικά συναντήθηκε με έναν άντρα που της είπε ότι θα την βοηθούσε να ταξιδέψει. “Μου είπαν ότι θα με βοηθούσαν”.

Μετά την αποχώρησή τους από το Καμερούν, η Ρόουζ και η Μαίρη μοιράζονται μια κοινή μοίρα, μια μοίρα εξαπάτησης και ψεμάτων.

"Βρήκα τον εαυτό μου σε ένα μέρος όπου οι άνθρωποι έρχονταν να κοιμηθούν μαζί μου. Δεν ήξερα καν ότι ήμουν στην Κύπρο", εξηγεί η Μαίρη, καθώς ρώτησα τι συνέβη όταν έφυγε από το Καμερούν.

“Ήταν ένα σπίτι, υπήρχαν δωμάτια μέσα στο σπίτι και υπήρχαν άλλες γυναίκες μαζί μου. Έρχόνταν να κοιμηθούν μαζί μας και έφευγαν. Δεν το φανταζόμουν ποτέ αυτό, ήταν μια πολύ τρομερή κατάσταση”, λέει η Μαίρη.

Χωρίς λόγια και μετά από μια στιγμή σιωπής κοιτάζω τον Ρόουζ, ψάχνοντας κάτι να πω.

“Ποτέ δεν ήξερα που ήμουν», επαναλαμβάνει η Ρόουζ, μιλώντας για μια παρόμοια εμπειρία με τη Μαίρη. “Ήμουν πάντα στο σπίτι, ρώτησα τον άντρα που ήμουν, ότι χρειαζόμουν δουλειά και μου είπε να μείνω ήσυχη”, λέει η Ρόουζ. “Με κλείδωσε στο σπίτι και μου είπε ότι αν βγω θα με έστελνε πίσω [στο Καμερούν]. Ήμουν τόσο φοβισμένη”, συνεχίζει η Ρόουζ.

“Τους άκουσα να λένε ότι θα με πάρουν σε club, ότι αυτοί οι λευκοί άνθρωποι αγαπούν αυτές τις γυναίκες. Τι έλεγαν; με έφεραν εδώ για πορνεία; Απλώς παρέμεινα ήσυχη και προσποιήθηκα ότι κοιμάμαι … συνειδητοποίησα ότι κάτι δεν πήγαινε καλά και έπρεπε να ξεφύγω και να αφήσω τα πάντα πίσω μου.”

Μετά την απόδραση τους, η Ρόουζ και η Μαίρη βρήκαν τυφλά το δρόμο τους προς το κέντρο μεταναστών Caritas στην καρδιά της Λευκωσίας και ελήφθησαν υπό τη φροντίδα τους. Ήταν υπό τη φροντίδα της Caritas που η Ρόουζ ανακάλυψε ότι ήταν έγκυος. Είναι στο Καταφύγιο Γυναικών που έχουν βρει ασφάλεια και ένα χώρο για να προβληματιστούν. ένα μέρος όπου μπορούν να αρχίσουν να βλέπουν το μέλλον τους και να θεραπεύουν τις πληγές τους.

"Νιώθω σαν να είμαι σπίτι μου τώρα", λέει η Ρόουζ. "Τα πράγματα που μου λείπουν, μου τα έδωσαν όλα. Όλοι εδώ είναι σαν μια οικογένεια για μένα", προσθέτει.

Εκ των υστέρων, και οι δύο μπορούν να ανιχνεύσουν τις ρίζες του αδιανόητου ταξιδιού τους.

“Το πρόβλημα είναι ότι [οι άνθρωποι στο Καμερούν] δεν πρέπει να τους ακούνε [τους πράκτορες] γιατί αυτά που λένε και κάνουν είναι για να μας πάρουν. Μας λένε ότι έχουν θέσεις εργασίας, έχουν καταλύματα, ότι όλα είναι τόσο εύκολα, αλλά δεν είναι έτσι όπως τα λένε “, λέει η Ρόουζ. “Οι άνθρωποι δεν πρέπει να τους ακούν, εκτός εάν πρόκειται να ταξιδέψουν για να πάνε σε μέλη της οικογένειάς τους”, προσθέτει.

“Οι γονείς δεν πρέπει να ακούν τους ανθρώπους αυτούς που τους λένε ότι θέλουν να μιλήσουν μαζί τους σχετικά με το να πάρουν  τα παιδιά τους μακρυά. Οι γονείς πρέπει να πούν όχι όταν τους λένε να στείλουν τα παιδιά τους “, καταλήγει η Μαιρη.

*** Η Caritas Cyprus είναι ένας εγγεγραμμένος φιλανθρωπικός οργανισμός που βοηθά γυναίκες όπως τη Μαίρη και τη Ρόουζ να καλύψουν τις βασικές ανάγκες τους, συμπεριλαμβανομένης της στέγασης, της διατροφής και της ένδυσης τους. Η Caritas επίσης βοηθά τη βοηθά τη Μαίρη και τη Ρόουζ με τις νομικές και διοικητικές διαδικασίες των υποθέσεων τους.

*** Τα ονόματα των ατόμων που συμμετείχαν σε συνεντεύξεις σε αυτά τα διηγήματα έχουν αλλάξει για να προστατεύσουμε τα προσωπικά τους δεδομένα .

*** Για περισσότερες πληροφορίες σχετικα με την Καριτας Κύπρου, καλέστε στο 22662606 ή στείλτε email στο administration@caritascyprus-540e8c.easywp.com.